Zo blijven de treinen (meestal) in beweging bij extreem weer

Ken je die grappige opmerkingen over herfstblaadjes op het spoor? Erik Hurkmans, business consultant Seizoensvoorbereidingen, kan erom lachen: ‘Die hoor ik vaak als ik vertel waar ik werk’.

‘Toen ik als student op een trein wachtte die te laat was door gladheid op het spoor, deed ik daar zelf ook lacherig over. De grappenmakers blijken bij navraag opvallend vaak mensen die al twintig jaar niet meer met de trein zijn geweest, want het gaat in Nederland juist bijzonder goed op het spoor. Dat hoor je vaak ook als bijval van frequente reizigers. Ach ja, wat dat betreft lijkt de NS op het Nederlands elftal: de verwachting is uitmuntend, alles daaronder is voer voor discussie.’

Samenwerken aan oplossingen

Het is soms voor mensen een verrassing als ik vertel dat NS nauw samenwerkt met ProRail. NS is verantwoordelijk voor alles wat met de treinen te maken heeft en ProRail voor de infrastructuur zoals de rails en bovenleidingen. Toen ik hier vier jaar geleden begon wist ik zelf ook niet dat deze samenwerking tussen NS & ProRail bestond: er is een wereld voor me opengegaan! Ik ben als business consultant onderdeel van het programmateam van beide bedrijven waarbij we samenwerken om de negatieve impact van seizoenen op de prestaties op het spoor willen verminderen. Dat is het leuke, dat we echt gezamenlijk optrekken. Onze missie is om onze dienstverlening aan de reiziger nog beter te maken. Daarvoor werk ik samen met bijna alle afdelingen binnen beide organisaties. Ik ben groot fan van verschillende afdelingen samenbrengen en hen laten bedenken wat werkt, dan krijg je draagvlak en oplossingen die écht werken. We noemen dit ketensamenwerking.

Zelfs de Zwitsers kijken naar ons

‘Ik focus op het dossier ‘herfst’ en weet inmiddels dat de pulp van herfstblaadjes best een invloed op onze spoorprestaties kan hebben. Het is lastig om de duizenden kilometers spoor bij extreme weersomstandigheden onder controle te houden. Als je de complexiteit van ons spoornetwerk kent, is het een illusie om te verwachten dat het spoor tegen 40 graden warmte, -20 graden kou en 30 centimeter sneeuw kan. Over dat laatste wordt op verjaardagen regelmatig de vergelijking met Zwitserland gemaakt: “Daar ploeteren treinen toch ook gewoon door kilometers sneeuw?” Ik vind het dan leuk om te vertellen dat de Zwitsers juist naar óns toe komen om te kijken hoe we dat toch doen: in één dag (!) de dienstregeling omgooien bij verwacht extreem weer.’

In het oog van de storm

‘We richten ons ook op storm. De laatste keer dat we te maken hadden met extreme storm weet ik nog precies: het was 18 januari 2018. Ik was samen met een groep machinisten in Eindhoven om na te denken over een goede manier van rijden bij glad spoor, toen een grote storm uitbrak. Trampolines waaiden voor treinen en er lagen bomen op het spoor. Toen werd het unieke besluit genomen om in heel Nederland geen trein meer te laten rijden. Dat is erg uitzonderlijk: wij willen mensen door weer en wind van A naar B brengen! Maar in het oog van de storm konden we maar één ding doen: afwachten, voor de veiligheid van de reizigers en ons personeel. We zijn gestrande reizigers gaan informeren op het station, iedereen was beduusd. Toen de storm ging liggen bleken stations en treinen beschadigd en de bovenleidingen op meerdere plaatsen in het land verwoest. Er is met man en macht gewerkt om alle reizigers veilig thuis te brengen, de sporen zijn vrijgemaakt, de bovenleidingen hersteld en de volgende dag reden (bijna) alle treinen weer. Dat was gezien de verwoesting een ontzettend knappe prestatie. Ik heb gezien hoe hard daar achter de schermen aan gewerkt werd, dat vergeet ik nooit meer.’

We blijven in beweging

‘We gaan naar een klimaat van meer extremen. Voor ons is het belangrijker om snel te herstellen dan in een zware storm of bij extreme sneeuwval door te willen rijden. Uiteindelijk is dat voor de reiziger ook beter, omdat we zo sneller herstellen dan als we stug door blijven rijden. Dat betekent niet dat we genoegen nemen met hoe het nu gaat: we blijven verbeteren en innoveren. Zo gebruiken we al tien jaar Sandite-gel, deze wordt via reizigerstreinen aangebracht op het spoor om te zorgen dat de treinen minder last hebben van bladpulp. Momenteel wordt bij de sprinters het zuiden de nieuwe wiel-rail conditionering van ProRail getest. Dit is een laagje op het spoor dat piepend geluid in bochten bij warm weer voorkomt en ook zou kunnen helpen om de aanhechting van bladpulp in de herfst te verminderen.

De herfst is mijn favoriete seizoen én mijn project. Dat maakt het extra gaaf om daar elk jaar weer naartoe te mogen werken. Ik mocht voor mijn werk een keer mee met een machinist op een glad spoor. Toen zag ik Nederland aan me voorbijtrekken in alle kleuren van de herfst: dat was zo’n prachtig gezicht!’

Ook bijdragen aan een bereikbaar Nederland? Dat kan.

Tekst: Janneke Grootings. Beeld: Catharina Gerritsen, Ruud Gerlagh.

Bekijk ook:

NS LEESCLUB

STEDENGIDS HAARLEM

Deel via: