Beklim de Sint-Pieter

‘Hier komt alles samen dat bijzonder is’

Marieke Schatteleijn, boswachter én presentator van het tv-programma BinnensteBuiten, wandelt voor SPOOR door de oude binnenstad van Maastricht, beklimt de Sint-Pietersberg met Oehoevallei, holle wegen, hellingbos en meer.

Zodra je het station uitstapt, voel je het al: die sfeer, alsof je in een ander land bent. Mooie straten, statige panden, chique winkels; het doet wat denken aan Parijs. Marieke blaast in haar handen. Het is nog koud, maar de zon klimt al aardig aan de hemel. ‘Kom, op pad!’

Stoer stadsfort

De route voert door een paar van de mooiste delen van de oude binnenstad, een van de oudste van Nederland. We stappen door. Door kleine straatjes, over het sfeervolle Onze Lieve Vrouwe-plein, langs de oeroude Bisschopsmolen, midden in de stad, waar de lekkerste vlaaien gebakken worden. De straten worden wat rustiger én wat steiler. Bergop tot Fort Sint Pieter, een versterking uit de 17e eeuw. ‘Je kan er met een gids bovenop klimmen én erin, zelfs ondergronds, de mergelgrotten in; Natuurmonumenten organiseert hier van alles.’ Marieke bekijkt de muur van het stoere fort: ‘Het is gemaakt met mergel, een zachtere kalksteen, en mortel waarin veel kalk zit. Daardoor groeien er in de voegen plantjes die ook in de rotsachtige groevewanden van bergen groeien, mooi hè?’ Een smal paadje voert ons langs de helling verder de Sint-Pietersberg op tot we gelijk zijn met de top van het fort. Je merkt niet dat je al zo hoog bent tot je het indrukwekkende uitzicht ziet. Met prominent de torens van de Sint Servaas naast de rode van de Sint-Janskerk, beide aan het Vrijthof.

De Limburgse Grand Canyon

We draaien ons om, verder richting het zuiden, door een piepend draaihekje. We doorkruisen grasland. ‘We lopen op een plateau. Het is een misverstand dat Limburg heuvels heeft. Dat lijkt wel zo, maar in feite zijn het beekdalen die in miljoenen jaren zijn uitgesleten in een hoogvlakte. Door de Maas en talloze andere riviertjes. Je ziet dat hier heel goed. We wandelen langs de kloof die de Jeker heeft gevormd.’ Wéér zo’n piepend hekje – ‘Ik neem een keer een flesje olie mee’ – en dan even linksaf om bij ‘de Kiek-oet’ de Limburgse variant van The Grand Canyon te bekijken; een afgraving voor de cementindustrie, die inmiddels door Natuurmonumenten omgevormd is tot een natuurgebied. ‘Wauw, wát een uitzicht! Het is een van de weinige plekken in Nederland waar de zeldzame oehoe nestelt, vandaar de naam Oehoevallei. Iemand is abseilend langs die steile wand gegaan om er een nestholte in te kunnen uithouwen. In no time zat er een nest in, geweldig!’

Grote diversiteit

De route vervolgt over het plateau, meer onder en tussen bomen. Marieke wijst op de lianen die klimop vormt, soms zo dik als een arm, klimmend langs de lange boomstammen omhoog naar het licht. Soms hangen er nog een paar bottels in een wilde rozenstruik, een paar bessen in een meidoorn, we zien de ‘zaadpluizen’ van wilde clematis, uitgebloeide distels en schermbloemen. Dankzij de relatieve warmte en het kalksteen groeien hier veel verschillende en zelfs zeldzame planten. En daar komt nog iets bij: de continue afspoeling van bodemlagen door de hoogteverschillen. ‘De rijke toplaag belandt onderaan, boven blijft het schraler. En dat trekt weer verschillende flora en fauna aan. Let maar eens op of je verschillen ziet. Beneden zullen planten groter zijn, hoger ook. En je ziet er meer grassen, terwijl het bovenaan schraler, kruidenrijker is. Kom rond juni een keer terug. Dan bloeien hier orchideeën, die horen bij kalkrijke grond.’

Mergellandschaap: Groot, lang, én oud schapenras, graast van oudsher op kalkgronden. Rustig en vriendelijk karakter. Gedijt goed op steile hellingen. Wordt ingezet voor begrazing. Niet meer bedreigd.

Oehoe: Een van de grootste uilen ter wereld, tot 70 cm lang. Zeldzaam, maar broedt sinds twintig jaar weer in Nederland. De naam verwijst naar zijn geluid.

Haagbeuk: Een 15 tot 25 meter hoge boom uit de berkenfamilie. Herkenbaar aan de draaiing in de stam bij oudere bomen. Houdt van voedselrijke, kalkrijke bodems. Typisch voor Zuid-Nederland.

Schapen en barok

Typisch voor Zuid-Limburg is hellingbos, maar ook steile graslandjes, waarop schapen gespierde kuiten kweken, golvende schuine akkers én natuurlijk zogenaamde holle wegen. We wandelen door een ‘hol’ wandelpad, uitgesleten door eeuwenlang gebruik. Naar beneden, richting het Belgische dorpje Kanne. Daar wacht koffie met een authentiek stuk vlaai. Iets verderop langs de route bouwde een bewoner in de 17e eeuw een kapel waar je mond van openvalt; deze barok verwacht je hier niet. Het blijkt de voorbode voor nog meer romantische architectuur: het elegante Château Neercanne uit 1698 is het enige terrassenkasteel van Nederland. Nu een restaurant, gelegen op de Cannerberg. De wandeling voert dwars over de romantische binnenplaats. Marieke: ‘Wat ontzettend gaaf is dit, hè!’ Stilstaand op het bruggetje over de Jeker zien we hoe waterplanten als lange groene manen meedeinen in de stroming. ‘’s Winters kun je hier de ijsvogel zien, let op zijn schelle fluitje.’ We doorkruisen het Jekerdalpark, een nog jong natuurgebied met bevers langs het riviertje dat sfeervol kronkelt. ‘Mooi hoe de natuur vloeiend overloopt in het stadspark waar we zo komen. Heel subtiel merk je dat we weer in de stad zijn.’ De oeroude stadsmuren met de Helpoort, een 14e-eeuwse stadspoort, verwelkomen ons terug in het bruisende hart van Maastricht. ‘Het is een machtige combinatie in één wandeling: het mooiste van de stad met het mooiste van de natuur. En dat met heel veel variatie.’

Terraskasteeltje pakken Op de achtergrond – nog nét op Nederlandse bodem – het 17e eeuwse Château Neercanne: het enige terrassenkasteel van Nederland.

Zingen(d) of niet... ... deze kapel wil je even van dichtbij bekijken. Hij is in de 17e eeuw door een bewoner (!) gebouwd - en die barok, die verwacht je hier dus niet.

NS-Wandeling Sint-Pietersberg Maastricht

Van en naar station Maastricht Afstand: 9 of 14 km. De routebeschrijving en meer: ns.nl/wandelen

Korting op Wandelgids Krijtlandpad

Vanuit Maastricht zo de 320 meter hoge Vaalserberg op: durf jij het aan?

WANDELAAR DER WANDELAARS

Marlou Rijk (32) In SPOOR 2 van dit jaar vertelde Marlou over haar voornemen álle NS-wandelingen te lopen. Voor de zomer stond de teller op 39 van de 45. Wij zijn benieuwd: is het gelukt? ’Ja, het is gelukt’, vertelt Marlou. ’En het was ontzettend leuk om te doen.’ Haar favoriete wandeling is de Drentse Aa – Assen vanwege ’de prachtige natuur en de stad.’ De allerlaatse wandeling (een tocht door het Vechtdal van Marienberg naar Dalfsen) was om meerdere redenen mooi: niet alleen vanwege de reeën en bijzondere vogels die je er als veelal enige wandelaar ziet, maar ook omdat haar vriend haar daar ten huwelijk wilde vragen - maar dát liep even anders. Waarom? 'Mijn vriend had nog geen kans gezien om mijn vader om mijn hand te vragen. Dus hij heeft het uiteindelijk twee weken later gedaan!'

Heb jij ook een favoriete wandeling?

Laat het weten op Instagram of Facebook met de hashtag #NSwandelingfavoriet en tag @nsfavourites

Smaak te pakken?

Mooi: we hebben wandelingen te over.

Tekst: Manon Wigny. Beeld: Rolinda Windhorst.

Deel via: